Nederlands
Deutsch
English
Français
Dansk
Italiano
Español
Português
Clematis snoeien - de 3 snoeigroepen uitgelegd
alles over het terugsnoeien van clematis
Zoals de meeste planten profiteren ook clematissen van een snoeibeurt - de meeste soorten in elk geval. Dit bevordert de vorming van frisse scheuten en bloemen.
In deze bijdrage leggen wij u eerst de wijdverbreide snoeigroepen van clematis uit. Vervolgens gaan we ook in op waarom deze zeker niet in steen gebeiteld zijn en afwijken ervan best gerechtvaardigd kan zijn.
Clematis snoeien: het juiste gereedschap
Voor het terugsnoeien van clematis hebt u meestal alleen een schaar nodig. Naast uw gebruikelijke tuin- of rozenschaar hebben vooral de uit de wijnbouw bekende druiven-, oogst- of pluksnoeischaren met hun lange, spitse messen hun waarde bewezen.
Als u uw clematis bij het terugsnoeien ook meteen wilt bemesten, is gewone tuinmest even geschikt als eventueel aanwezige rozenmest. Ook bodemactivator kunt u bij het terugsnoeien onderwerken.
Clematis snoeien: de snoeigroepen
De zeer grote familie van de clematissen bestaat uit veel vrij verschillende soorten. Een algemene uitspraak over hoe clematis gesnoeid moet worden is daarom niet zomaar mogelijk.
Om vooral beginners houvast te geven, zijn er voor clematis drie snoeigroepen vastgesteld. Maar ook ervaren tuiniers kunnen aan de snoeigroep van een bepaalde soort haar groei- en bloeigedrag aflezen. Niet zonder reden vermelden wij bij onze clematissoorten niet de snoeigroep, maar de grove snoeitijd en de hoogte waarop ze worden afgesneden.
Snoeigroep 1 - clematis snoeien
hoe wordt er gesnoeid?
Vaak wordt beweerd dat deze snoeigroep eigenlijk geen snoeigroep zou moeten zijn. Soorten die hieronder vallen zou je alleen moeten snoeien als daar een goede reden voor is. Helemaal waar is dat niet, want vroeg of laat komt het moment dat ook de soorten uit snoeigroep I gesnoeid moeten worden.
wat is de reden voor het terugsnoeien?
Een vroegbloeiende clematis snoeit u als hij te groot wordt of als de plant na enkele jaren van onderen kaal wordt en een verjongingssnoei nodig is. In principe gedragen ze zich als eenmalig bloeiende struikrozen of grote klimrozen, die zelden, maar toch om de paar jaar eens gesnoeid worden.
wat / hoeveel wordt er gesnoeid?
uit plaatsgebrek enkele scheuten, indien mogelijk zijscheuten zonder knopaanzet
ter verjonging enkele, ook sterk verhoute scheuten dicht bij de basis van de plant - nooit alle!
welke soorten en rassen betreft snoeigroep 1?
Hieronder vallen alle soorten van de in het voorjaar bloeiende rassen Clematis alpina, Clematis macropetala (en andere wilde soorten en cultivars uit de Atragene-groep). Ook de geliefde bergclematis (Cl. montana) en de inheemse wilde soorten horen bij snoeigroep 1.
wanneer worden deze gesnoeid?
Het moment voor het terugsnoeien van een clematis uit snoeigroep 1 is na de bloei, dus afhankelijk van het weer in mei / juni, indien nodig. Meestal ziet u aan de plant dat het tijd is om te snoeien.
wordt er elk jaar teruggesnoeid?
Nee, deze soorten worden alleen indien nodig gesnoeid, meestal niet jaarlijks.
Snoeigroep 2 - clematis snoeien
hoe wordt er gesnoeid?
Snoeigroep twee kunt u ook onthouden als de clematissen die tweemaal per jaar gesnoeid worden. In de late herfst of het vroege voorjaar wordt ongeveer een derde tot de helft ingekort, na de hoofdbloei in de vroege zomer moet worden opgeschoond en licht ingekort.
wat is de reden voor het terugsnoeien?
clematissen die onder snoeigroep 2 vallen hebben het terugsnoeien nodig om krachtig opnieuw uit te lopen en op die nieuwe scheuten te bloeien.
wat / hoeveel wordt er gesnoeid?
In de herfst/het voorjaar tot 1/2 van de totale uitloop, in de vroege zomer het verbloeide en delen van de oude uitloop.
welke soorten en rassen betreft snoeigroep 2?
hieronder vallen vroegbloeiende hybriden met twee bloeiperiodes per jaar - en daarmee ook de meeste gevuld bloeiende clematissen.
wanneer worden deze gesnoeid?
In de late herfst of na de winter in het vroege voorjaar en na de eerste bloeiperiode in mei / juni.
wordt er elk jaar teruggesnoeid?
Ja, regelmatig terugsnoeien bevordert een rijke bloei van deze clematissen.
Snoeigroep 3 - clematis snoeien
hoe wordt er gesnoeid?
de volledige nieuwe aanwas wordt in de late herfst of het vroege voorjaar tot enkele centimeters boven de grond verwijderd.
wat is de reden voor het terugsnoeien?
Vaste clematissen zijn geen klimplanten in engere zin. Ze trekken in de winter terug in de wortel, de aanwas kan worden verwijderd. Late hybriden, wilde soorten en andere cultivars uit snoeigroep 3 bloeien vooral aan verse aanwas en bedanken voor een terugsnoei met een weelderige nieuwe uitloop en daarmee een grote bloemenrijkdom.
wat / hoeveel wordt er gesnoeid?
de hele plant, tot ca. 30 cm boven de grond.
welke soorten en rassen betreft snoeigroep 3?
alle vaste / kruidachtig groeiende clematissen, eenmalig bloeiende grootbloemige hybriden uit de Patens-groep, Italiaanse clematissen en Clematis texensis, overige wilde soorten en cultivars.
wanneer worden deze gesnoeid?
In de late herfst of na de winter in het vroege voorjaar. Voor de clematis maakt het niet uit wanneer u snoeit; staat deze in combinatie met een struik- of klimroos of een andere houtige plant die in het voorjaar gesnoeid moet worden, dan is het echter handig beide tegelijk te snoeien.
wordt er elk jaar teruggesnoeid?
Ja, regelmatig terugsnoeien bevordert de nieuwe uitloop / bij vaste soorten het totaalbeeld.
Clematis snoeien: afwijken van de snoeigroep
Terugsnoeien bij het planten en in het eerste jaar
Direct bij / na het planten moet u de clematis - ongeacht eventuele bloemen of knoppen - wat inkorten. Dat vergemakkelijkt de in het begin belangrijke wortelgroei en daarmee een duurzaam succesvol aanslaan van de plant.
In het eerste jaar moet u ook clematissen uit snoeigroep I en II in de herfst of het vroege voorjaar inkorten tot maximaal 40 cm. Dat bevordert een bossiger plantopbouw. Een bergclematis uit de Montana-groep snoeit u alleen indien nodig, als de plant zeer weinig scheuten heeft die nog niet sterk verhout zijn. De opbouwsnoei kan ook na de bloei in het volgende jaar en aan slechts enkele scheuten plaatsvinden.
De bloeitijd van vaste clematissen verlengen / aanpassen
Bij de vast groeiende clematissen uit snoeigroep drie is het eenvoudig de bloeitijd te verlengen door na de bloei ver terug te snoeien. Preciezer: als dit vroeg genoeg in het jaar gebeurt, lopen ze opnieuw uit vanuit de basis en zetten ze een tweede (eventueel ook een derde of zelfs vierde) keer nieuwe bloemen aan. In principe lopen deze soorten na een terugsnoei steeds weer uit, zolang temperatuur en lichtomstandigheden dat toelaten. Deze procedure kan dus bij gunstig weer ook meermaals worden herhaald.
Clematis toppen om de bloei uit te stellen
Zijn de clematissen in combinatie met rozen geplant en blijkt dat de clematis bijvoorbeeld steevast 1-2 weken vóór de roos bloeit - er dus nooit tegelijk bloemen verschijnen - dan is deze methode ook geschikt om de bloeitijd te «synchroniseren». Daartoe wordt de verse uitloop van de clematis na de periode waarmee de bloei van die van de roos afwijkt nogmaals ver teruggesnoeid, wat ook meermaals kan gebeuren. Met wat ervaring over de jaren heen is het zo heel goed mogelijk een optimaal beeld van beide planten in volle bloei te krijgen. Bijzonder geschikt zijn Cl. viticella en Cl. Jackmanii en daaruit voortgekomen cultivars.
Daarbij hoeven niet per se alle scheuten ingekort te worden; wordt slechts een deel van de scheuten (meermaals) gesnoeid, dan bouwt de bloemenpracht zich in etappes op - wat overigens tot een langere bloei in totaal leidt. Let bij het toppen van de clematis in de uitloop erop dat er voldoende voedingsstoffen beschikbaar zijn voor een meermalige nieuwe uitloop, en dat de eventueel meermalige sterke terugsnoei ook tot een veel bossiger plant leidt - die meer ruimte nodig heeft.
De betreffende soort kan op de ene of de andere manier worden behandeld / de bloeitijd moet matig worden veranderd
Belangrijk is te begrijpen dat terugsnoeien geen doel op zich is, maar gebeurt om de plant te helpen. Met uitzondering van de soorten waarbij de snoeigroep duidelijk van de botanische soort afhangt, kunnen zeer veel clematissen ook afwijkend van het vrij starre patroon van de snoeigroepen worden behandeld. Zo gedijen veel hybriden zowel als ze volgens snoeigroep II als volgens snoeigroep III worden verzorgd. Het verschil zit in de bloeitijd, de lengte van de bloei en eventueel ook of er gevulde of slechts enkele bloemen verschijnen.
De juiste snoei van veel clematissen hangt dus vaak meer af van uw wensen en van de eisen aan bloeitijd, duur en vorm van de bloei die uit de plantpartner voortvloeien, en ook van een mogelijk samenvoegen van de snoei met die van de begeleidende plant, dan van de in de snoeigroepen vastgelegde werkwijzen.
Clematissen verdragen creatieve snoeiexperimenten doorgaans heel goed en - op enkele uitzonderingen in snoeigroep I na - is het nauwelijks mogelijk een clematis door terugsnoeien volledig uit zijn ritme te brengen, laat staan te doen afsterven.
Snoeien bij verwelking en bij geknakte of gebroken scheuten
Is de clematis aangetast door clematisverwelking, dan moet u de aangetaste scheuten ver terugsnoeien, tot enkele centimeters boven de basis. Worden in de dagen / weken daarna nog meer scheuten door verwelking aangetast, snoei ook die dan ver terug in het gezonde hout. Belangrijk daarbij is snoeihygiëne. Werk aan aangetaste scheuten alleen met goed gesteriliseerde scharen en gebruik deze na het werk niet op gezonde planten zonder ze eerst weer te steriliseren. Controleer goed of het verwelken werkelijk de gevreesde verwelking is of niet op een verwonding (zie onder) te herleiden is.
Door wind, regen of andere omstandigheden geknakte of afgebroken scheuten die daardoor verwelken, snoeit u af onder de zichtbare verwonding.
Clematis snoeien: interessante links
Als u de Engelse taal machtig bent, raden wij u in het bijzonder aan dit interview met Linda Beutler te lezen.
Tot slot: het moment waarop u uw clematis snoeit is altijd ook een goede gelegenheid om hem => te bemesten
Welke clematis moet je in het voorjaar snoeien?
Ik ben vergeten mijn clematis te snoeien, is dat erg?
Als u vergeten bent de clematis te snoeien, is dat niet erg. De clematis kan het volgende jaar alsnog goed worden teruggesnoeid; gaat het om een clematis uit snoeigroep 3, dan kan dor hout waaruit geen scheuten meer komen ook later nog worden verwijderd.
De clematis is er en moet op zijn plek worden geplant. In 7 stappen slagen ook beginners erin hun eerste clematis te planten.
lesenlaatst bekeken:
